Ölkədə istismar müddəti başa çatmış çoxmərtəbəli yaşayış binalarının əsaslı şəkildə yenilənməməsi, yalnız fasad və zirzəmi səviyyəsində təmir işləri ilə kifayətlənilməsi ciddi suallar yaradır. Bu yanaşma binaların zahiri görünüşünü yaxşılaşdırsa da, onların konstruktiv dayanıqlılığı və təhlükəsizlik səviyyəsi ilə bağlı riskləri aradan qaldırmır.
Medialive.az xəbər verir ki, daşınmaz əmlak bazarı üzrə ekspert Elnur Azadov Demokrat.az-a açıqlamasında bildirib ki, Bakı-Abşeron zonasında təxminən 16 min, ölkə üzrə isə 20 mindən artıq çoxmərtəbəli bina Sovet dövründə inşa olunub və onların istismar müddəti artıq bitib.
“Əslində, bu rəqəm 22-23 minə qədər çata bilər, yəni sayı olduqca böyükdür. Bu binaların təhlili aparılmalıdır, çünki faktiki olaraq istismar müddətləri bitib və onların gündəmdə qalması zamanla bağlıdır. Çox güman ki, hamısının birdən sökülməsi üçün ölkədə ciddi resurslar yoxdur və tikinti şirkətlərinin cəlb olunması mümkün deyil. Növbəti 10 il ərzində bu binaların demək olar ki, dövrədən çıxması mütləqdir, çünki getdikcə qəzalı vəziyyətə çevrilirlər. Hazırda Fövqaladə Hallar Nazirliyinin məlumatına görə, 1100 bina qəzalı və qismən qəzalı vəziyyətdədir; onlardan təxminən 190 bina bir il öncə yaşayış üçün təhlükəli kimi qeydə alınıb. Qalan binaların, xüsusilə regionlardakı binaların da təhlil olunması lazımdır”, – deyə o qeyd edib.
Elnur Azadovun sözlərinə görə, mövcud vəziyyətdən çıxış yolu mərhələli və sistemli söküntü proqramının tətbiqidir:
“Daha adekvat və faydalı yanaşma üçün istismar müddəti bitmiş binaların ünvanları cəmiyyətə açıqlanmalıdır ki, həm vətəndaşlar məlumatlı olsun, həm də tikinti şirkətləri həmin ünvanlara yaxınlaşaraq razılaşmalar apara bilsinlər. Hazırda tikinti şirkətləri təsadüfi ünvanları seçir, şəhərsalma və digər orqanların razılığından sonra vətəndaşlarla əlaqə saxlayırlar. Bu zaman vətəndaşların seçim imkanı olmur və onlar məcburən həmin şirkətlə razılaşmaq məcburiyyətində qalırlar. Amma tender şəklində elan olunduqda, vətəndaşlar şirkətləri seçə bilər və kompensasiyanın daha münasib formasını qəbul edə bilərlər”.
Qeyd olunur ki, istismar müddəti başa çatmış binaların vaxtında qiymətləndirilməsi və mərhələli şəkildə yenilənməsi həm sakinlərin təhlükəsizliyinin təmin olunması, həm də şəhərsalma siyasətinin daha effektiv qurulması baxımından vacib hesab olunur.
